Paden is een naam voor een onderzoeksmethode, ook wel klant- of productreizen genoemd, die wij steeds vaker inzetten in onze onderzoeken. Door met een gebruiker of een object mee te ‘lopen’ door een regeling of systeem heen, verkrijgen we praktischere inzichten over de regeling of het systeem.
Waarom gebruiken we deze methode?
Deze methode leent zich goed voor een visuele en concrete weergave. In principe is het een reconstructie van een serie gebeurtenissen die we visualiseren. Ten eerste zorgt deze methode ervoor dat het ‘pad’ gemakkelijk en concreet besproken kan worden met experts van (delen van) het onderzochte systeem. Daarnaast levert deze methode concrete voorbeelden op omdat we tijdens de reconstructie verdiepen in diverse gebeurtenissen. Daardoor kunnen we ons verhaal beter vertellen aan de Tweede Kamer en ander publiek.
Wat houdt de methode in?
In een systeem zijn vaak veel verschillende partijen betrokken. Onderzoekers proberen dit gehele systeem te doorgronden, wat alles erg abstract maakt. Door in te zoomen op concrete gebeurtenissen in het systeem, waarin de perspectieven van verschillende partijen voorkomen, krijgen we meer inzicht in de praktische werking van het systeem. De gebeurtenissen die op het ‘pad’ langskomen, kunnen incidenteel zijn (toeval) of gerelateerd zijn aan een fout in het systeem.
Aan verschillende partijen vragen we om hulp bij de reconstructie van het pad of de paden. Dit doen we met een klassieke onderzoeksmethode, namelijk ‘interviews’ en ‘documentanalyse’, maar door de praktische insteek van de reconstructie zijn de gesprekken met experts heel concreet. Klopt deze weergave? Kloppen de knelpunten die wij zien in dit pad? Klopt de tijdlijn? Is dit pad het ideale pad, is het systeem ideaal ingericht? Of zijn er verbeteringen aan te bevelen?
Bijvoorbeeld: in een onderzoek naar vergunningsverleningen kijken wij gewoonlijk naar het systeem als geheel. Door het te bekijken vanuit een product waarvoor de vergunning verleend wordt, de gangen na te gaan van de geboorte van een (idee voor een) product tot de verleende of geweigerde vergunning, doen we andere inzichten op.
Tijdens het onderzoek naar CE-markeringen hebben wij een ‘productreis’ (pad) gemaakt voor enkele producten die van de markt zijn gehaald maar wel een CE-logo droegen. De reconstructie bracht ons diverse concrete inzichten over de werking van het systeem.
Reconstructie productreis speelgoed
De fabrikant bracht speelgoed opde markt. Wij hebben voor drie ‘reizen’ die dit product heeft afgelegd gereconstrueerd hoe dat is gegaan en hoe het kwam dat er een product op de markt kwam dat niet aan de eisen voldoen.
Productreis 1: Eerste keer op de markt
-
De toeleverancier liet de onderdelen testen bij testhuizen in China, samples stuurde hij naar de fabrikant
-
De importeur testte de onderdelen normaals na importeren
- De consument kon het product kopen in de winkel
Productreis 2: Afgekeurd product
-
De NVWA koos bij een grootschalige inspectie enkele producten uit waaronder dit speelgoed. Uit het labelonderzoek bleek dat het speelgoed te veel chemicaliën bevatte. Op hetzelfde moment gebeurde in Duitsland eenzelfde test door de Duitse markttoezichthouder. Dit kwam terecht in ICSMS, met ook een melding in RAPEX. De fabrikant riep de distributeurs op om speelgoed van de desbetreffende batch, één ervoor en éen erna, terug te sturen. Het veiligheidsrisico was niet zo groot dat ook consumenten geïnformeerd hoefden te worden. In totaal betrof het 8500 producten, waarvan 7000 op de Europese markt
Productreis 3: Huidig product
-
Na toelating stopten de testen in China. De toeleverancier leverde de elementen aan voor het vervaardigen van het speelgoed.
-
Na importeren zette de importeur het speelgoed in elkaar
- De verpakking van het speelgoed veranderde niet omdat de fabrikant nog veel oude verpakkingen had liggen. De consument weet niet of het om het verbeterde product ging.
Wat zijn de resultaten?
Een kleine groep van de circa 500 bedrijven die werken met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen overtreedt veelvuldig de milieuwetgeving. De Algemene Rekenkamer heeft deze groep veelplegers voor het eerst in het vizier gebracht. Hiervoor was intensieve bewerking nodig van de data van 500 bedrijfsvestigingen over een periode van 5 jaar. Het onderzoek, Handhaven in het duister, laat zien dat de aanpak van milieucriminaliteit en -overtredingen ondanks het grote aantal van bijna 20.000 milieu-inspecties in 5 jaar ontoereikend is.
Onderzoek naar het Europese systeem van CE-markeringen. Hoe kunnen er producten op de Europese markt komen die niet voldoen aan eisen voor veiligheid, gezondheid en milieu. En wat doet de overheid daar tegen?