Resultaten verantwoordingsonderzoek 2025 ministerie van Justitie en Veiligheid

Onze conclusies

Bij het ministerie van Justitie en Veiligheid waren in 2025 de uitgaven € 18.871,9 miljoen, de ontvangsten € 1.862,2 miljoen en de verplichtingen € 19.309,0 miljoen.

Onder verantwoordelijkheid van de minister van Justitie en Veiligheid (JenV) vallen veel organisaties die goed met elkaar moeten samenwerken en van elkaar afhankelijk zijn. Bijvoorbeeld in de strafrecht-, jeugdbeschermings- en afpakketen. Als de samenwerking niet goed verloopt, kan dat grote gevolgen hebben. Zo zien we dat verdachten en slachtoffers te lang moeten wachten op afhandeling van hun strafzaak. De minister van JenV heeft een coördinerende rol in de strafrechtketen, maar voert deze onvoldoende uit. Hij doet te weinig om inzicht te krijgen in de ketenbrede doorlooptijden. Dit was een van de voorwaarden die de Tweede Kamer stelde aan het verlenen van decharge over 2024. De minister voldeed op een aantal onderdelen niet aan deze voorwaarden. De minister boekte wel vooruitgang in het oplossen van de andere onvolkomenheden, zoals de naleving van slachtofferrechten en de foutieve tenaamstellingen.

Nog steeds onvoldoende coördinatie in de strafrechtketen

De doorlooptijden van strafzaken zijn te lang en voldoen niet aan de eigen normen van de betrokken organisaties. Bij bijvoorbeeld zedenzaken, jeugdzaken en ernstige verkeersmisdrijven zijn de doorlooptijden te lang. Dit is een uiting van problemen in de strafrechtketen. Sinds 2012 hebben we hier 39 rapporten over gepubliceerd. Vorig jaar stelden we vast dat de coördinatie van de minister op de prestaties in de strafrechtketen onvoldoende is. De minister heeft een meerjarenagenda opgesteld, maar wij vinden deze ontoereikend om de problemen in de strafrechtketen op te lossen. Zo missen we de urgentie om ketenbreed inzicht te krijgen in de doorlooptijden. We kwalificeren de onvolkomenheid dit jaar als een ernstige onvolkomenheid, omdat doorlooptijden nog steeds te lang zijn én een goed verbeterplan ontbreekt om de problemen aan te pakken.

Centrale monitoring Veiligheidsstrategie vraagt aandacht

De Veiligheidsstrategie voor het Koninkrijk der Nederlanden is een waardevol instrument om dreigingen in samenhang te bezien en het nationaal veiligheidsbeleid hierop te bevorderen. De minister van JenV coördineert dit. Echter, de uitvoering van de Veiligheidsstrategie is belegd bij verschillende ministeries. Centrale monitoring en bijsturing van de totale voortgang ontbreekt. Daardoor is niet duidelijk of de ingezette acties dreigingen tegengaan of beperken. Dit vinden wij kwetsbaar. De doelstelling van de strategie is immers: het effectief beschermen van de nationale veiligheid.

Vooruitgang bij voorkomen en herstellen foutieve tenaamstellingen

Vorig jaar constateerden we dat er strafzaken zijn waarbij een onherroepelijk vonnis niet staat op de naam die de rechter bedoeld had. Dat kan grote gevolgen hebben voor burgers en maatschappij. De minister is hiermee voortvarend aan de slag gegaan. Hij heeft duidelijk gemaakt wat de Justitiële Informatiedienst (Justid) namens de minister wel en niet mag wijzigen in de justitiële gegevens. Daarom schalen we de ernstige onvolkomenheid af. Maar om een fout te herstellen zijn vaak ook andere organisaties nodig, zoals het Openbaar Ministerie (OM) en de rechtspraak. De minister moet hier afspraken over maken. Daarnaast moet de minister in beeld krijgen hoeveel foutieve tenaamstellingen er zijn.

Samenvattend oordeel over de financiële informatie in het Jaarverslag 2025 van het ministerie van Justitie en Veiligheid

Oordelen zijn positief, met uitzondering van het totaalbedrag voor de agentschappen

Voor de meeste totaalbedragen in de financiële verantwoording geldt dat de cijfers kloppen en het geld volgens de regels is besteed. Voor het totaalbedrag voor de agentschappen is ons oordeel echter negatief. Voor individuele artikelen binnen het begrotingshoofdstuk zijn onze oordelen positief.

Onvolkomenheden bij het ministerie van Justitie en Veiligheid

Bestaande onvolkomenheden	2022	2023	2024	2025	Ontwikkelingen in 2025
Afpakketen (openstaand recht)	✖	✖	✖	✖	►
Coördinatie prestaties in de strafrechtketen			✖	⛒	∥
Uitvoeringstoetsen			✖	✖	►
Slachtofferrechten: naleving wettelijke informatieplichten door het OM			✖	✖	►
Onduidelijkheid over herstel foutieve tenaamstellingen van veroordeelden			⛒	✖	►
Mogelijk onrechtmatig handelen bij foutieve tenaamstellingen van veroordeelden			✖	✖	►
IT-beheer DJI			✖	✖	►
Accreditaties IT-systemen en opvolging verbeterpunten beveiligingstesten			✖	✖	►
Opgeloste onvolkomenheid
Prestatieverklaringen JIO			✖	✔

Legenda

✖ ⛒ ✔ ► ∥

Onvolkomenheid Ernstige onvolkomenheid Opgelost: de maatregelen die zijn uitgevoerd om de onvolkomenheid op te lossen, werken De minister heeft afgelopen jaar vooruitgang geboekt in het oplossen van de onvolkomenheid De minister heeft afgelopen jaar weinig tot geen vooruitgang geboekt in het oplossen van de onvolkomenheid

Voor een beschrijving van de tabel zie hoofdstuk 4 van de pdf van het volledige rapport.