Overname Fortis ABN/AMRO

In 2008 dreigde er faillissement voor de Belgisch/Nederlandse bank-verzekeraar Fortis. Dat zou grote schade berokkenen aan het Nederlandse financiële stelsel en de Nederlandse economie. Daarom nam de Nederlandse Staat op 3 oktober 2008 voor € 16,8 miljard alle Nederlandse onderdelen van Fortis over. Met deze overname kwam de Staat in bezit van de bank ABN AMRO, de verzekeraar ASR en RFS Holdings (gezamenlijke bezittingen met het Britse RBS en het Spaanse Santander).

Op 31 december 2017 bedroegen de uitgaven in totaal ruim € 37,3 miljard en de ontvangsten ruim € 17,8 miljard.

Wat heeft de interventie gekost?

Na de overname kreeg ABN-AMRO nog enkele kapitaalinjecties van de Staat, in totaal heeft de Staat voor € 28 miljard aan kapitaaluitgaven gedaan. Daarnaast verstrekte de Staat leningen en garanties aan ABN AMRO. Onderstaande tabel vermeldt de belangrijkste uitgaven. In totaal gaat het om ruim € 37,3 miljard, stand 31 december 2017.

Transacties stand 31 december 2017 (x € miljoen)
Transactie Omvang uitgaven
Kapitaaluitgaven Fortis/ABN AMRO 27.955
Leningen aan ABN AMRO 800
Rentekosten Staat voor financiering overname Fortis/ABN AMRO 8.549
Totaal 37.304

Wat heeft de interventie opgeleverd?

Nadat de Staat Fortis/ABN-AMRO had overgenomen volgden verschillende transacties waarmee de Staat opbrengsten realiseerde. Onderstaande tabel vermeldt de belangrijkste transacties en de bijbehorende ontvangsten. In totaal gaat het om ruim € 17,8 miljard, stand 31 december 2017.

Transacties per 31 december 2017 (x € miljoen)
Transactie Omvang ontvangsten 
Renteontvangsten ABN AMRO over leningen  2.158
Premieontvangsten ABN AMRO over garanties 309
Dividend ABN AMRO  2.782
Verkoop 43,7% aandelen ABN AMRO 8.160
Dividend ASR 627
Verkoop ASR 3.767
Dividend RFS 6
Totaal 17.809

De totale ontvangsten voor de Staat uit verkoop van aandelen ABN AMRO en ASR bedroegen tot en met 2017 € 11,9 miljard en maken deel uit van de exitstrategie.

Hoe ziet de exitstrategie er uit?

De minister van Financiën beheert de belangen van de Staat rond de kredietcrisisinterventies en bereidt in dat kader ook de afwikkeling van de overnames voor: de exitstrategie. De minister laat zich hierbij adviseren door NL Financial Investments (NLFI) dat voor de Staat het beheer voert over de aandelen die eigendom zijn van de Staat. In 2013 heeft de minister zijn toekomstplannen voor ABN AMRO en ASR bekend gemaakt.

Verkoop ABN AMRO

Voor ABN AMRO is besloten tot een gefaseerde verkoop en beursgang. Op 20 november 2015 zijn de eerste aandelen ABN AMRO verkocht. De verkoop van certificaten van aandelen ABN AMRO heeft de Staat tot op heden (stand 1 november 2018) ruim € 8,1 miljard opgeleverd. Het aandeel van de Staat in ABN AMRO (het eigendomspercentage) bedraagt 56,3 %.

Verkoop ASR

Ook voor ASR is besloten tot een gefaseerde verkoop en beursgang. Op 10 juni 2016 zijn de eerste aandelen ASR verkocht. Op 14 september 2017 zijn de laatste aandelen ASR verkocht. In totaal heeft de verkoop van ASR de Staat ruim € 3,7 miljard opgeleverd.

Verkoop RFS Holdings

Verkoop van het laatste gezamenlijk bezit van enige omvang, de Alawwal Bank (voorheen Saudi Hollandi Bank) is tot op heden lastig gebleken. Midden 2018 kondigde Alawwal Bank aan te gaan fuseren met Saudi British Bank. Oktober 2018 zijn de fusiegesprekken afgerond. Het fusievoorstel zal aan RFS en daarmee aan de Staat als medeaandeelhouder van RFS worden voorgelegd. Pas dan zal duidelijk worden wat de gevolgen van de fusie zullen zijn voor de Staat. De boekwaarde van het aandeel van de Staat in Alawwal Bank was op 31 december 2017 ongeveer € 450 miljoen.

Wat zijn de huidige eigendomsverhoudingen?

Op 3 oktober 2008 nam de Staat alle Nederlandse onderdelen van Fortis over. Sindsdien zijn onderdelen gefuseerd, verkocht en van naam gewijzigd. Op 1 november 2018 zag de eigendomsverhouding er als volgt uit:

Eigendomsverhoudingen Staat in Fortis/ABN-AMRO: stand per 1 november 2018

Eigendomsverhoudingen Staat in Fortis ABN AMRO

Legenda

  • NLFI: NL Financial Investments (zelfstandige stichting die voor de Staat het beheer voert over de aandelen die in eigendom zijn van de Staat)
  • RFS: het consortium RBS/Fortis/Banco Santander

Meer informatie in ons online archief

Wilt u meer informatie hebben over de maatregelen die de Nederlandse Staat sinds het begin van de kredietcrisis in 2008 heeft getroffen? In ons online archief vindt u totaaloverzichten met alle financiële gegevens en de bijbehorende historische ontwikkelingen.