De wereld wordt geopolitiek steeds minder stabiel en er woedt oorlog aan de Oostflank van Europa. Nederland, buurlanden in Europa en NAVO-bondgenoten bieden steun aan Oekraïne, maar moeten ook zelf klaar zijn voor gewapend conflict. Dit vergt voorbereiding op verschillende vlakken, zoals een geschikte infrastructuur voor militair transport. Nederland is bij een gewapend conflict een belangrijk land voor militair vervoer dankzij de zeehavens. Daarvoor moet de Nederlandse infrastructuur op orde zijn, maar het is nog onbekend of de infrastructuur in een conflictsituatie voldoet. Dat was voor de Algemene Rekenkamer aanleiding om onderzoek te doen naar militaire mobiliteit.
Wat onderzoeken we?
De Algemene Rekenkamer onderzoekt of de wegen, spoorwegen en waterwegen in Nederland geschikt zijn voor grootschalige militaire verplaatsingen en aan geldende technische eisen voor militaire mobiliteit voldoen. Daarbij kijkt de Algemene Rekenkamer ook hoeveel het kost om aan de eisen te voldoen en in welke mate investeringen in militaire mobiliteit de normale instandhouding van civiele infrastructuur verdringen.
Waarom onderzoeken we dit?
De Algemene Rekenkamer doet dit onderzoek omdat het belangrijk is dat Nederland klaar is voor een conflictsituatie en ook zijn rol als NAVO-bondgenoot kan spelen. Daarvoor is ook goede infrastructuur nodig. In 2025 hebben de NAVO-landen besloten dat 1,5% van het bruto binnenlands product aan militair ondersteunende zaken, zoals infrastructuur, moet worden uitgegeven. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, het ministerie van Defensie en ProRail werken samen aan deze opgave. We onderzoeken de inzet van beide ministeries en ProRail op het gebied van militaire mobiliteit.
Focusonderzoek
Dit onderzoek voeren we uit in de vorm van een focusonderzoek. Een focusonderzoek is een manier om snel onderzoeksresultaten te kunnen delen door middel van een kort, feitelijk en helder rapport met een afgebakende vraagstelling en zonder oordelen en aanbevelingen. Het onderzoek kent hierdoor een korte doorlooptijd. Zie voor meer informatie: Focusonderzoek.
Stand van zaken
Focus op militaire mobiliteit
Informatie die de Algemene Rekenkamer in het kader van haar wettelijke taakuitoefening heeft verzameld is vertrouwelijk en dus niet openbaar. Dit geldt ook voor de uitwisseling van informatie tussen de gecontroleerde en de Algemene Rekenkamer over deze informatie. Ook niet met een beroep op de Wet open overheid (Woo-verzoek).
Onze publicaties bieden wij aan de Tweede Kamer aan. Ze zijn vanaf dat moment terug te vinden op deze website.