Financiële situatie vijf van de zes Caribische eilandbesturen zorgelijk

Van de zes Caribische eilanden die bij het Koninkrijk der Nederlanden horen, staat alleen het kleinste, Saba, er financieel goed voor. De financiële situatie van Curaçao, Sint-Maarten en Aruba, afzonderlijke landen binnen het koninkrijk, en de twee bijzondere gemeenten (‘openbare lichamen’) Sint-Eustatius en Bonaire is zorgelijk. Saba, de derde ‘gemeente’, is het enige van de zes eilanden dat het huishoudboekje op orde heeft.

Dit blijkt uit het verantwoordingsonderzoek over 2017 van de Algemene Rekenkamer. Het kabinet van Aruba, waar de financiële situatie verslechterde, had eind december 2017 nog geen begroting voor 2018 ingediend bij het parlement. De staatsschuld van Aruba is inmiddels gegroeid tot 90% van het bruto binnenlands product. Ook de financiële situatie van Curaçao werd slechter, als gevolg van verstrekte leningen en een stagnerende economie.

Gezonde financiële start

Nederland heeft in 2010, toen de Nederlandse Antillen ophielden te bestaan, een groot deel van de schulden en achterstallige betalingen overgenomen van de eilanden om ze een gezonde financiële start te geven. Desondanks zijn er al vele jaren zorgen. Vanwege de aanhoudende, hardnekkige problemen zet de Algemene Rekenkamer vraagtekens bij de effectiviteit van het begrotingsbeheer en het financieel toezicht op de eilanden.

Aruba, Curacao, en Sint-Maarten zijn landen binnen het Koninkrijk. Bonaire, Sint-Eustatius en Saba (BES-eilanden) zijn openbare lichamen.

Voor de goede uitvoering van het begrotingsbeheer op Bonaire, Sint-Eustatius en Saba is de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties verantwoordelijk. Voor de goede uitvoering in de drie afzonderlijke landen, Curaçao, Sint-Maarten en Aruba, is de Rijksministerraad verantwoordelijk. Dat is het Nederlandse kabinet, aangevuld met de gevolmachtigde ministers van de drie eilanden.

Wederopbouw na orkaan

Voor de wederopbouw van Sint-Maarten, Saba en Sint-Eustatius, die in 2017 zwaar getroffen werden door orkaan Irma, is geld gereserveerd. Voor Sint-Maarten is € 550 miljoen beschikbaar en voor de andere twee eilanden € 67 miljoen. De Algemene Rekenkamer heeft het ministerie al eerder aanbevolen om eenduidige definities op te stellen voor de met dat geld te bereiken resultaten.