Samenwerking met rekenkamers wereldwijd

• Ondersteuning van rekenkamers in andere landen
• Internationale kennis- en ervaringsuitwisseling

In 2010 hebben we ons buitenlandbeleid aangepast aan onze strategie 2010-2015. Het beleidsdocument ’Nationaal Effectief, Internationaal gewaardeerd’ benadrukt het toegenomen belang van internationale samenwerking en het gebruik van internationale standaarden.

Ondersteuning van rekenkamers in andere landen

We ondersteunen andere rekenkamers om te helpen de transparantie van overheidshandelen in hun land te bevorderen. Hierbij ligt onze prioriteit bij verzoeken van aspirant-lidstaten van de Europese Unie (EU), landen van de Balkan, nieuwe buren van de EU en ontwikkelingslanden.
Wij zijn in 2010 actief geweest in ruim twintig landen. We hebben ons daarbij ingezet voor:

• Het Koninkrijk der Nederlanden. Met de staatkundige vernieuwing eind 2010, is het samenwerkingsprotocol met de rekenkamers van Aruba en van de Nederlandse Antillen vervallen. Curaçao heeft inmiddels een eigen rekenkamer, Sint Maarten helpen we met de oprichting ervan. We plannen intensieve samenwerking met de Algemene Rekenkamer van Curaçao in 2011. Met de Algemene Rekenkamer van Aruba is dat al enkele jaren het geval.
• Landen van de EU. We werken samen met zusterinstellingen, onder meer in het Contactcomité. De presidenten van nationale EU-rekenkamers en de Europese Rekenkamer komen jaarlijks bijeen in dit comité. Het Contactcomité streeft ernaar de controle op EU-gelden en de verantwoording daarover te verbeteren. Zo doen tien nationale rekenkamers onderzoek naar de kosten en baten van controles op EU-gelden om de doelmatigheid ervan te verbeteren. Ook op andere terreinen delen we informatie met rekenkamers in de EU. Denk daarbij bijvoorbeeld aan informatie over het landbouwbeleid en de positie van de rekenkamer in jonge en aspirant-EU-staten. Verder werken we samen met de Europese Rekenkamer in het kader van het onderzoek voor het Rapport bij de Nederlandse EU-lidstaatverklaring 2010, dat in mei 2011 verschijnt.
• Europese landen buiten de EU. We zijn in 2010 actief geweest in Armenië, Kosovo, Turkije en Macedonië. In deze aspirant-lidstaten van de EU helpen we de rekenkamers met het bereiken van het niveau dat voor toetreding tot de EU vereist is. De samenwerking met de rekenkamer van Macedonië is in 2010 na vijf jaar afgesloten en door de EU positief geëvalueerd.
• Ontwikkelingslanden. In 2010 hebben we ons ingezet in Rwanda, Tunesië en de Engelssprekende Afrikaanse landen (AFROSAI-E). De samenwerking met de rekenkamers van Rwanda en Tunesië werd in 2010 afgesloten en positief beoordeeld. Het regionale samenwerkingsproject AFROSAI-E zal waarschijnlijk dankzij een nieuwe bijdrage van het Ministerie van Buitenlandse Zaken in 2011 worden voortgezet. Onze ervaringen in ontwikkelingslanden delen we met de internationale rekenkamergemeenschap. Dit heeft als doel de effectiviteit van ontwikkelingshulp te vergroten. Afspraken en ambities op dit punt zijn vastgelegd in de Verklaring van Parijs en de Accra Agenda.

Omhoog

Internationale kennis- en ervaringsuitwisseling

De Algemene Rekenkamer zoekt de samenwerking met zusterinstellingen in het buitenland actief op. Daarbij willen wij vooral kennis delen.

INTOSAI

Binnen de International Organisation of Supreme Audit Institutions (INTOSAI) wisselen we kennis en ervaring uit met onze buitenlandse collega’s op wereldniveau.

Internationale rekenkamerstandaarden 

Eind 2010 heeft ons college deelgenomen aan het International Congress of Supreme Audit Institutions in Zuid-Afrika. Een belangrijk onderdeel is de vaststelling van de internationale controlestandaarden voor de publieke sector en rekenkamers, de ISSAIs.
Als lid van de internationale rekenkamergemeenschap is ook de Algemene Rekenkamer aan deze standaarden gebonden. Deze ISSAIs omvatten:

• financiële controlestandaarden die ook van toepassing zijn voor accountants in de private sector; 
• standaarden die specifiek voor de publieke sector en rekenkamers zijn: standaarden voor doelmatigheidsonderzoeken, de onafhankelijke positie en rechtmatigheidonderzoek.

Wij hebben in 2010 deelgenomen aan verschillende werkgroepen van INTOSAI. Op het gebied van internationale standaarden zetten wij ons in voor de subcomités Doelmatigheidsonderzoek en Interne Controle Standaarden.

Elmer B. Staats Award

Tijdens het International Congress of Supreme Audit Institutions (INCOSAI) heeft de Algemene Rekenkamer de Elmer B. Staats Award ontvangen. Deze prijs is voor het beste artikel in het International Journal of Government Auditing in de afgelopen drie jaren. In dit artikel beschrijven Egbert Jongsma en Frederique de Graaf de toepassing van geografische informatiesystemen (GIS) in rekenkameronderzoek.

INTOSaint

Verschillende rekenkamers zijn in 2009 begonnen met het toepassen van de Self Assessment Integriteit (INTOSaint). Dit instrument richt zich op preventie van fraude en corruptie. Een aantal nationale rekenkamers heeft onder leiding van de Algemene Rekenkamer INTOSaint de afgelopen jaren beproefd in Brazilië, Jemen, Zuid-Afrika, Ghana en Indonesië. Op het wereldcongres van rekenkamers INCOSAI in Zuid Afrika is de laatste versie van INTOSaint succesvol gepresenteerd en als methodiek erkend.

EUROSAI

In het European Organisation of Supreme Audit Institutions (EUROSAI) wisselen we kennis en ervaring uit met onze Europese collega’s. We nemen daarbij deel aan twee werkgroepen:

• In 2010 is de EUROSAI Environmental Auditing Working Group bijeengekomen op Texel. De rekenkamers wisselden daar ervaringen uit over onderzoek naar energiebesparing en internationale milieuverdragen.    
• Daarnaast hebben we drie bijeenkomsten van het EUROSAI ITWG project International Revenues Fraud over het inzetten van ict-hulpmiddelen bij het bestrijden van belastingfraude georganiseerd. Dat deden we in samenwerking met de Belastingdienst.

EUROSAI-congres 2014

In het kader van haar 200-jarig bestaan in 2014 ambieert de Algemene Rekenkamer belast te worden met de organisatie van het EUROSAI-congres in dat jaar. De beslissing daarover valt op het komende EUROSAI-congres in juni 2011 in Lissabon, Portugal. Aan deze driejaarlijkse congressen nemen delegaties van alle vijftig rekenkamers van Europa deel. Als gevolg van deze ambitie neemt de Algemene Rekenkamer voor drie termijnen zitting in het bestuur van EUROSAI: eerst als vicevoorzitter (2011-2014), dan als voorzitter (2014-2017) en ten slotte als lid. In 2011 gaan we verder met de inhoudelijke en logistieke voorbereiding van het (vice)voorzitterschap en het congres.
In het kader van het voorgenomen voorzitterschap hebben we in 2010 met zeven andere landen aan de EUROSAI-strategie 2011-2017 gewerkt. Deze strategie wordt vastgesteld tijdens het EUROSAI-congres in 2011 in Lissabon.

Internationale peer reviews

Binnen de internationale gemeenschap van rekenkamers is het uitvoeren van een collegiale toets een goed gebruik. Bij een dergelijke peer review wordt de zusterinstelling door één of meer collega-rekenkamers getoetst, waarbij de volgende punten aan de orde komen:

• de kwaliteit van de onderzoeken; 
• of onderzoek effect heeft en tot verbeteringen bij de gecontroleerde leidt; 
• welke verbeterpunten er mogelijk zijn; 
• wat er van elkaar kan worden geleerd.
  

In 2010 werkten we mee aan de peer review van de Canadese en Tanzaniaanse rekenkamers. We zijn akkoord gegaan met deelname aan de peer review van de Amerikaanse rekenkamer, de GAO. Deze peer review zal in 2011 plaatsvinden onder leiding van onze Noorse collega.

Harmonisation Overseas Audit Practices

De Algemene Rekenkamer is vanaf het begin (2000) lid van de werkgroep HOAP (Harmonisation of Overseas Audit Practices). In HOAP streven rekenkamers van een aantal grote donorlanden ernaar om hun controles meer op elkaar af te stemmen. In dit verband kijken we samen met de rekenkamer in Oeganda hoe haar rol verbeterd kan worden bij de controle op de hulp die een groep samenwerkende donoren Oeganda geeft. Dit doen we samen met collega's van AFROSAI-E en van de rekenkamers van Noorwegen en Zweden die ook lid van HOAP zijn. Het initiatief voor dit project ligt bij de Nederlandse ambassadeur in Oeganda. De Algemene Rekenkamer is in 2011 gastvrouw en voorzitter van de HOAP-werkgroep.

Niet extern gefinancierde buitenlandactiviteiten in 2010 (in dagen)

Internationale kennis- en ervaringsuitwisseling	Realisatie*
Bestuurlijke lidmaatschappen (waaronder: Eurosai, Intosai, IDI)	169
Samenwerking met andere rekenkamers op EU-gebied	264
Staatkundige vernieuwing (ontwikkelingen) Nederlandse Antillen	12
Bezoeken en informatieverzoeken en professionalisering	227
Nota Buitenlandbeleid 2010-2015	31
Intosai- en Eurosai-werkgroepen	323
Werkgroep Hamonisation in Overseas Audit Practice	85
Werkgroep Auditing Disaster-Related Aid	32
Self Assessment Integriteit	44
Peer review Canada	6
Beheer internationale activiteiten	186
Totaal	1.379

* Het aantal dagen dat in 2010 aan de desbetreffende activiteit is besteed.

Beheer internationale activiteiten

Ondersteuning zusterorganisatie en externe audits in 2010	Kosten in dagen		Materiële uitgaven in €	Ontvangsten in €
	Planning	Realisatie **
Rwanda III	107	182	73.307	202.277
Afrosai-E4	13	11	110.046	140.000*
Tunesië I	33	67	29.582	0
Macadonië II	147	161	101.842	163.321
Kosovo	38	69	12.694	52.894
Ondersteuning ARA	125	116	81.880	112.750
Indonesië	47	56	18.120	56.580
Ad hoc activiteiten	29	25	3.126	24.104
Armenië	110	45	34.128	56.409
St. Maarten	26	35	16.888	0
OPCW	0	0	0	9.229
WFP	0	0	395	0
Totaal	675	767	482.002	817.564

*  Dit bedrag is niet daadwerkelijk ontvangen, maar gerealiseerd door een budgetoverheveling door het Ministerie van Buitenlandse Zaken.
** Het verschil in geplande en gerealiseerde dagen wordt in veel gevallen veroorzaakt door het verschuiven of vervallen van activiteiten.

Omhoog